Күнделікті өмірде тосыннан болған келеңсіздіктерді көбіне «жазмыш» немесе «кездейсоқтық» деп қабылдауға бейімбіз. Алайда халықтың терең дүниетанымында кез келген оқиғаның көріне бермейтін алғышарты мен түпкі себебі болатыны жиі ескертіледі. Адамның бір сәттік бейқамдығы үлкен қатердің бастауына айналуы мүмкін.
Кездейсоқ туралы мақал
Кездейсоқ ажалды аңғырттық шақырады.
Түсіндірме: Алаңғасарлықтың салмағы мен қатердің себебі
Аталған нақылдағы «аңғырттық» ұғымы адамның жан-жағына мән бермеуін, айналадағы қауіп-қатерге көз жұма қарауын білдіреді. Көп жағдайда адамдар өздерін абайсызда бақытсыздыққа ұрынғандай сезінгенімен, мәселенің түбірі салғырттық пен жауапсыздықтан туындайды.
Өмір заңдылығы бойынша қырағылық танытпаған жан өзіне төнген қауіпті кеш аңғарады. Сондықтан ата-бабамыз «кездейсоқ ажалды» адамның өз қолымен, дәлірек айтқанда, өз аңғырттығымен шақырып алатынын қатаң ескерткен.
Қазіргі қоғамдағы өзектілігі
Бұл нақыл сөздің бүгінгі заман үшін де маңызы зор. Мәселен, жол қозғалысы ережесін елемеу немесе көлік жүргізу кезінде смартфонға алаңдау – нағыз аңғырттықтың көрінісі. Мұндай немқұрайлылықтың соңы ауыр жол апатына соқтырғанда, оны жай ғана «кездейсоқ оқиға» деп ақтау қисынсыз.
Сонымен қатар, өндірістік орындарда техникалық қауіпсіздік талаптарын бұзу және тұрмыстағы өрт пен газ құралдарына салғырт қарау да осы мақалдың аясына тікелей кіреді. Қауіпсіздік талаптарын қатаң сақтау – кенеттен келетін қатерлердің бірден-бір тосқауылы.
Қырағылық – амандықтың кепілі
Өмірде барлық жайтты алдын ала болжау мүмкін болмағанымен, өз әрекетімізге жауапкершілікпен қарау арқылы қатер деңгейін барынша азайтуға болады. Адамның ақылы мен парасаты ең алдымен сақтықта, әр қадамын ойланып басуында көрінеді.
Жиі қойылатын сұрақтар
Мақалдағы «аңғырттық» сөзі қандай психологиялық күйді білдіреді?Бұл – адамның айналадағы ортаға немқұрайлы қарауы, қатерді байқамауы немесе оны елемеуі. Мұндай бейқамдық күтпеген қайғылы оқиғаларға тікелей жол ашады.
Кездейсоқ деп саналатын қатерлерден қалай сақтануға болады?Кез келген іске мұқият болу, қауіпсіздік ережелерін бұлжытпай орындау және өз шешімдеріне жауапкершілікпен қарау арқылы тәуекелдердің алдын алуға болады.
Бұл мақал тек адамның жеке өміріне ғана қатысты ма?Жоқ, мақал тек жеке адамға емес, кәсіби ұжымдарға, өндіріс саласына және тұрмыстық ортаға да ортақ. Өйткені бір адамның алаңғасарлығы бүкіл ортаға залал тигізуі мүмкін.